NACE Kodu Nedir? NACE Kodu Nasıl Bulunur?

Bir işletmenin hangi sektörde ve hangi ekonomik faaliyet alanında çalıştığını belirlemek için kullanılan NACE kodu, işyerleri açısından oldukça önemli bir sınıflandırmadır. Özellikle iş sağlığı ve güvenliği açısından NACE kodu; işyerinin faaliyet alanının ve buna bağlı olarak uygulanması gereken bazı yükümlülüklerin değerlendirilmesinde önemli bir yere sahiptir.

Peki NACE kodu nedir? İşyerinin NACE kodu nereden öğrenilir? NACE kodu ile işyerinin tehlike sınıfı arasında nasıl bir ilişki vardır?

Bu yazımızda NACE kodu hakkında merak edilenleri ve işyerinizin NACE kodunu nasıl öğrenebileceğinizi adım adım açıklıyoruz.

NACE Kodu Nedir?

NACE, Avrupa Birliği'nde ekonomik faaliyetlerin istatistiki olarak sınıflandırılması amacıyla kullanılan bir sistemdir. Türkiye'de de ekonomik faaliyetlerin sınıflandırılmasında NACE sistemi kullanılmaktadır.

NACE kodu, en basit ifadeyle bir işletmenin yaptığı ekonomik faaliyetin hangi faaliyet grubunda yer aldığını gösteren koddur.

NACE sınıflandırmasında tarım, madencilik, imalat, inşaat, ticaret, ulaştırma, konaklama, bilgi ve iletişim, finans, eğitim ve sağlık gibi çok sayıda faaliyet alanı ayrı kategoriler altında değerlendirilir.

Örneğin imalat faaliyetleri NACE sınıflandırmasında C – İmalat bölümünde yer alırken; inşaat faaliyetleri F – İnşaat, toptan ve perakende ticaret faaliyetleri ise G – Toptan ve Perakende Ticaret bölümünde sınıflandırılır.

2026 yılında NACE sisteminde önemli değişiklik

Türkiye'de ekonomik faaliyetlerin sınıflandırılmasında 2026 yılı itibarıyla NACE Rev.2.1 kullanılmaya başlanmıştır. TÜİK tarafından NACE Rev.2.1-Altılı, 2026 ulusal sınıflaması yayımlanmış ve önceki NACE Rev.2 ile yeni sınıflama arasında dönüşüm tabloları oluşturulmuştur.

Bu nedenle güncel NACE kodunu araştırırken kullanılan sınıflamanın NACE Rev.2.1 olup olmadığına dikkat edilmesi önemlidir.

NACE Kodu Ne İşe Yarar?

NACE kodunun temel amacı, işletmelerin gerçekleştirdiği ekonomik faaliyetlerin standart bir sistem içerisinde sınıflandırılmasını sağlamaktır.

NACE kodu;

• İşletmenin faaliyet alanının tanımlanmasına,
• Ekonomik faaliyetlerin istatistiki olarak sınıflandırılmasına,
• İşyerlerinin sektörel olarak değerlendirilmesine,
• Resmî kurum kayıtlarının düzenlenmesine,
• Bazı mevzuat ve yükümlülüklerin belirlenmesine

yardımcı olur.

İş sağlığı ve güvenliği açısından ise NACE kodu ayrıca önem taşır. Çünkü işyerinin yaptığı asıl faaliyet ile bağlantılı olarak işyerinin tehlike sınıfının belirlenmesinde faaliyet kodları dikkate alınmaktadır.

Bu nedenle bir işyerinin NACE kodunun doğru olması, yalnızca istatistiksel bir kayıt konusu olarak değerlendirilmemelidir.

NACE Kodu ile Tehlike Sınıfı Aynı Şey Midir?

Hayır.

NACE kodu ile tehlike sınıfı aynı kavram değildir.

NACE kodu, işyerinin hangi ekonomik faaliyeti gerçekleştirdiğini ifade eder.

Tehlike sınıfı ise işyerinde yürütülen faaliyetlerin iş sağlığı ve güvenliği açısından hangi risk grubunda değerlendirildiğini gösterir.

İşyerleri genel olarak;

• Az tehlikeli
• Tehlikeli
• Çok tehlikeli

olmak üzere üç tehlike sınıfında değerlendirilir.

Bu nedenle yalnızca işletmenin ticari unvanına veya çalışan sayısına bakılarak tehlike sınıfı belirlenmemelidir. İşyerinde fiilen yürütülen faaliyet ve bu faaliyetin ilgili sınıflandırmadaki karşılığı dikkate alınmalıdır.

Önemli nokta

Bir işyerinin NACE kodu ile yaptığı gerçek faaliyet arasında uyumsuzluk bulunması, işyerinin tehlike sınıfının da yanlış değerlendirilmesine neden olabilir.

Örneğin işletme kayıtlarında yalnızca ticaret faaliyeti görünmesine rağmen işyerinde fiilen üretim gerçekleştiriliyorsa, yalnızca kayıt üzerindeki faaliyet koduna bakarak İSG açısından değerlendirme yapmak doğru olmayabilir.

Bu nedenle NACE kodunun işyerinin fiili faaliyetini doğru şekilde yansıtması önemlidir.

NACE Kodu Nasıl Bulunur?

İşyerinizin NACE kodunu öğrenmek için çeşitli resmî kayıt ve sistemlerden yararlanabilirsiniz.

1. SGK Kayıtlarından NACE Kodunu Kontrol Etme

İşyerinin SGK kayıtlarında yer alan faaliyet bilgileri, NACE kodunun kontrol edilmesi açısından önemli kaynaklardan biridir.

İşveren veya yetkili kişi, işyerine ait SGK kayıtlarında bulunan faaliyet bilgilerini kontrol ederek işyerinin kayıtlı faaliyetini inceleyebilir.

Özellikle işyerinin İSG süreçlerinde kullanılacak bilgiler değerlendirilirken SGK kayıtlarının güncel olup olmadığı kontrol edilmelidir.

2. Vergi Kayıtlarından NACE Kodunu Kontrol Etme

İşletmenin vergi kayıtlarında yer alan faaliyet bilgileri de NACE kodunun belirlenmesi açısından kullanılabilir.

Vergi levhası ve ilgili mükellefiyet kayıtlarında işletmenin faaliyet alanına ilişkin bilgiler bulunabilir.

Ancak burada dikkat edilmesi gereken önemli bir konu vardır:

Vergi kaydındaki faaliyet ile işyerinde fiilen yapılan faaliyet aynı olmalıdır.

Faaliyet alanı zaman içerisinde değişmişse veya işletme farklı bir faaliyete geçmişse kayıtların güncellenmesi gerekebilir.

3. Ticaret Sicili ve Oda Kayıtlarını Kontrol Etme

Şirketin bağlı bulunduğu;

• Ticaret Odası,
• Esnaf ve Sanatkârlar Odası,
• Sanayi Odası,
• Ticaret ve Sanayi Odası

gibi kuruluşlarda bulunan faaliyet kayıtları da NACE kodunun kontrol edilmesinde kullanılabilir.

Özellikle şirketin kuruluşundan sonra faaliyet alanında değişiklik meydana geldiyse, oda kayıtlarının güncel olup olmadığının kontrol edilmesi faydalıdır.

4. TÜİK NACE Sınıflamasından Faaliyeti Aramak

NACE kodunun kendisini araştırmak için en güvenilir kaynaklardan biri Türkiye İstatistik Kurumu'nun NACE sınıflama sistemidir.

TÜİK'in NACE Rev.2.1 sınıflama sisteminde faaliyetler hiyerarşik olarak;

Kısım → Bölüm → Grup → Sınıf

seviyelerinde sınıflandırılmaktadır. Güncel ulusal sınıflamada daha ayrıntılı alt sınıflar da bulunmaktadır.

Örneğin;

C – İmalat

başlığı altında tekstil ürünlerinin imalatı, giyim eşyalarının imalatı ve diğer imalat faaliyetleri gibi farklı ekonomik faaliyetler ayrı sınıflandırmalarda yer almaktadır.

Bu nedenle yalnızca "tekstil", "imalat" veya "inşaat" gibi genel bir kelimeyle arama yapmak yerine, işyerinde gerçekleştirilen asıl faaliyetin tam olarak ne olduğunu belirlemek gerekir.

NACE Kodu Belirlenirken Nelere Dikkat Edilmelidir?

NACE kodunun doğru belirlenmesi için işletmenin yaptığı gerçek faaliyet dikkate alınmalıdır.

Özellikle şu noktalar kontrol edilmelidir:

1. İşyerinde gerçekten hangi faaliyet yapılıyor?

İşletmenin ticari unvanından ziyade fiilen gerçekleştirilen faaliyet önemlidir.

2. Ana faaliyet nedir?

İşyerinde birden fazla faaliyet yürütülüyorsa hangi faaliyetin esas faaliyet olduğu ayrıca değerlendirilmelidir.

3. Resmî kayıtlar güncel mi?

SGK, vergi, oda ve diğer ilgili kayıtlardaki faaliyet bilgilerinin güncel olması gerekir.

4. Faaliyet değişmiş mi?

İşletme kuruluşundan sonra farklı bir üretim veya hizmet faaliyetine geçmiş olabilir. Böyle bir durumda eski NACE kodunun hâlâ kullanılıp kullanılmadığı kontrol edilmelidir.

5. İSG açısından kullanılan sınıflandırma kontrol edilmeli

NACE kodu belirlenirken yalnızca internette bulunan eski listelere güvenilmemeli, güncel resmî sınıflandırma ve ilgili mevzuat birlikte değerlendirilmelidir.

Yanlış NACE Kodu Neden Önemlidir?

İşyerinin yaptığı faaliyet ile kayıtlarında bulunan faaliyet kodunun birbirinden farklı olması çeşitli sorunlara yol açabilir.

Özellikle iş sağlığı ve güvenliği açısından yanlış veya güncel olmayan faaliyet bilgileri;

• Tehlike sınıfının yanlış değerlendirilmesine,
• İSG hizmetlerinin yanlış planlanmasına,
• Risk değerlendirmesi çalışmalarında hatalı değerlendirmelere,
• Çalışanlara verilecek eğitimlerin yanlış planlanmasına,
• İşyeri hekimi ve iş güvenliği uzmanı hizmetlerinin değerlendirilmesinde sorunlara

neden olabilir.

Bu nedenle işverenlerin yalnızca NACE kodunun mevcut olup olmadığını değil, NACE kodunun işyerinde yapılan gerçek faaliyeti doğru şekilde tanımlayıp tanımlamadığını da kontrol etmesi gerekir.

NACE Kodu Değiştirilebilir mi?

Evet.

İşyerinin gerçekleştirdiği faaliyet değiştiğinde veya mevcut kayıtların gerçek faaliyeti doğru şekilde yansıtmadığı tespit edildiğinde ilgili kayıtların güncellenmesi gerekebilir.

Ancak NACE kodunun değiştirilmesi yalnızca internette bulunan bir listeden yeni bir kod seçmek anlamına gelmez.

Faaliyetin gerçekten değişmiş olması veya mevcut kaydın hatalı olması durumunda, işletmenin bağlı bulunduğu ilgili kurum ve kuruluşlardaki kayıtların mevzuata uygun şekilde güncellenmesi gerekir.

Özellikle NACE kodunun değiştirilmesinin işyerinin tehlike sınıfını etkileyebileceği durumlarda konu ayrıca değerlendirilmelidir.

NACE Kodu ile İSG Arasındaki İlişki

İş sağlığı ve güvenliği uygulamalarında işyerinin hangi faaliyet alanında bulunduğunun doğru belirlenmesi büyük önem taşır.

Çünkü risklerin niteliği, alınması gereken önlemler ve uygulanacak İSG süreçleri işyerinin faaliyet alanına göre farklılık gösterebilir.

Örneğin;

• Bir tekstil üretim tesisi,
• Bir ofis,
• Bir inşaat firması,
• Bir metal işleme tesisi,
• Bir restoran,
• Bir lojistik işletmesi

aynı çalışan sayısına sahip olsa bile yaptıkları faaliyetler ve çalışma ortamlarındaki tehlikeler birbirinden oldukça farklıdır.

Bu nedenle NACE kodu, işyerinin faaliyetinin doğru şekilde tanımlanması bakımından İSG süreçlerinde dikkate alınması gereken önemli bilgilerden biridir.

Sık Sorulan Sorular

NACE kodumu nereden öğrenebilirim?

NACE kodunuzu işletmenize ait SGK, vergi ve oda kayıtlarından kontrol edebilirsiniz. Ayrıca faaliyetinizin hangi NACE sınıfında yer aldığını TÜİK'in güncel NACE sınıflama sisteminden araştırabilirsiniz.

NACE kodu ile tehlike sınıfı aynı mıdır?

Hayır. NACE kodu ekonomik faaliyeti tanımlar. Tehlike sınıfı ise işyerinin iş sağlığı ve güvenliği açısından hangi risk grubunda değerlendirildiğini ifade eder.

Her işletmenin NACE kodu var mıdır?

Ekonomik faaliyet yürüten işletmeler, gerçekleştirdikleri faaliyetlere göre ilgili sınıflandırma içerisinde değerlendirilir.

NACE kodu çalışan sayısına göre mi belirlenir?

Hayır. NACE kodu çalışan sayısını değil, işletmenin gerçekleştirdiği ekonomik faaliyeti ifade eder.

İşyerinin faaliyet alanı değişirse NACE kodu da değişebilir mi?

Evet. İşyerinin gerçekleştirdiği esas faaliyet değiştiğinde kayıtların da yeni faaliyeti yansıtacak şekilde güncellenmesi gerekebilir.

İnternette bulduğum NACE kodunu doğrudan kullanabilir miyim?

Dikkatli olunmalıdır. İnternette eski NACE listeleri veya güncel olmayan bilgiler bulunabilir. Özellikle 2026 yılında NACE Rev.2.1'e geçilmiş olması nedeniyle güncel resmî sınıflandırmanın kontrol edilmesi önemlidir.

Sonuç

NACE kodu, bir işletmenin gerçekleştirdiği ekonomik faaliyeti tanımlayan önemli bir sınıflandırma kodudur.

İşyerinin doğru NACE koduna sahip olması; işletmenin faaliyetinin doğru şekilde tanımlanması, ilgili resmî kayıtların güncel tutulması ve iş sağlığı ve güvenliği açısından yapılacak değerlendirmelerin doğru temele oturtulması açısından önemlidir.

Özellikle işverenlerin ve İSG profesyonellerinin, işyerinin NACE kodunu belirlerken yalnızca işletmenin adına veya genel faaliyet alanına bakmaması gerekir. İşyerinde fiilen gerçekleştirilen faaliyet, mevcut resmî kayıtlar ve güncel NACE sınıflandırması birlikte değerlendirilmelidir.

2026 yılı itibarıyla Türkiye'de NACE Rev.2.1 sınıflamasının kullanılmaya başlanmış olması nedeniyle eski NACE Rev.2 listeleriyle güncel sınıflandırmanın karıştırılmaması da ayrıca önem taşımaktadır. TÜİK, NACE Rev.2 ile Rev.2.1 arasında dönüşüm tablolarını da yayımlamıştır.

İşyerinizin NACE kodundan emin değilseniz, öncelikle resmî kayıtlarınızı kontrol etmeli; ardından faaliyetinizin güncel NACE sınıflandırmasındaki karşılığını incelemelisiniz.